Vriendschap


Sine amicitia vita esse nullam – Cicero

 

Dit is een heel bekend citaat van Marcus Tullius Cicero. Hij was een Romeins filosoof en politicus die in de eerste eeuw voor Christus leefde. Het was een bijzonder man die ondanks het feit dat hij meer dan 21 eeuwen geleden geboren is, vrij moderne denkbeelden had die ook in deze tijd passen. Zo had hij een hekel aan de rijke families die in die tijd alle politieke macht bezaten, aan het voeren van oorlogen en was hij een groot voorstander van de republiek. Ook helemaal passend in de huidige tijdsgeest, hij scheidde van zijn vrouw na een huwelijk van 31 jaar. Ook zijn ondergang is ons niet vreemd, hij is op een gruwelijke manier onthoofd door zijn politieke tegenstander Octavianus.

 

Dit zijn de sappige details uit het leven van Cicero die mij zijn bijgebleven tijdens de lange en saaie lessen Latijn op de middelbare school. Veel meer heb ik eigenlijk ook niet onthouden van die lessen, ondanks het feit dat Cicero mijn eindexamenschrijver was. Hetgeen wel veel indruk op me heeft gemaakt, zijn zijn teksten over (de ideale) vriendschap (‘De amicitia’  – 44 A.C.)

 

Ook nu, in onze tijd, wordt er veel onderzoek gedaan naar het effect van vriendschap. Zo zouden collectivistische samenlevingen hoger scoren op het construct geluk dan individualistische samenlevingen. Ook zijn er onderzoekers die beweren dat mensen met intensieve vriendschappen langer zullen leven. Het mag duidelijk zijn dat het een gewild onderwerp is, ook bij mij.

 

Zelf kan ik mijn echt goede vrienden op één hand tellen. En eigenlijk spreek ik ze niet eens dagelijks. Maar op de een of andere manier is dat ook niet nodig, niet als het gaat om echte vriendschappen. De vijf goede vrienden die ik heb, kan ik indelen in categorieen. Ik zal ze hier kort beschrijven en misschien herken je jezelf er wel in.

 

De familie

Met deze vriend ben ik samen opgegroeid. We kwamen al bij elkaar over de vloer vanaf ons vierde jaar en hebben werkelijk álles samen meegemaakt. Samen naar school, samen vervelen tijdens de lessen Latijn, onze eerste zoenen en eerste vriendjes. Ook onze ouders komen bij elkaar over de vloer. Het is totaal vertrouwd. Hierdoor ook zo ontzettend dierbaar. We hebben aan één woord genoeg en weten precies van elkaar hoe we in elkaar zitten. Het is eigenlijk meer een zus.

 

De kopie

Ook deze vriendschap is al oud. Heel turbulent ook. Als kind vlogen we elkaar letterlijk in de haren en dreven we onze ouders tot waanzin met de eindeloze discussies. Die altijd resulteerden in ruzies om vervolgens weer elkaar in de haren te vliegen. Een vicieuze cirkel. Dit was het gevolg van twee exact dezelfde karakters. Exact hetzelfde tot in het extreme, we deelden dezelfde naam, dezelfde hobbys, (bijna) dezelfde tweetalige opvoeding, dezelfde kleren en hetzelfde temperament.

 

De volwassen vriendschap

Dit is een vriendschap die gevormd is op ‘latere’ leeftijd. Op het moment dat de grootste dingen al bepaald zijn en er al lang niet meer zoveel onzeker is. Juist dan is het fijn om te merken dat je soms toch dezelfde onzekerheden kunt hebben en die bij elkaar kwijt kunt. Een vriendschap die is gebaseerd op extreme loyaliteit en trouw. Deze is mij, in heel korte tijd, heel veel waard geworden.

 

De goudeerlijke vriendschap

Ik ken niemand die zo eerlijk is als deze vriend. Eerlijk tot op het bot. Waar het ook over gaat en of het nou leuk is of niet. Zulke vrienden heb ik nodig. Het is vaak erg confronterend, maar ook zo geruststellend om te weten dat iemand je niet zal sparen en zegt waar het op staat. Het feit dat deze vriend daarnaast ook extreem trouw en loyaal is, maakt het een bijzonder persoon.

 

Als het erop aankomt

Van deze vriend weet ik dat die er is, als ik hem nodig heb. Dit kan ik met zekerheid zeggen. Een paar jaar geleden, na het overlijden van mijn vader, heb ik vrij weinig energie gestoken in vriendschappen. En hoewel wij elkaar nog maar een half jaar kenden, belde deze vriend mij iedere week. Of ik nou de telefoon opnam of niet, elke keer weer. Nooit een verwijt, altijd alleen maar vriendschap en lol. Dit is eigenlijk ook nooit meer veranderd. Het is de grootste en liefste mafkees die ik ken.

 

Kortom, om terug te komen op de wijze woorden van Cicero: zonder vriendschap is een leven niets waard. En ik mag niet klagen…